logo
 

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI

Na lata 2010/2011-2012-2013

„Jedna uncja prewencji jest lepsza
niż tona spóźnionej interwencji”
Bhutrus Gal Bhutrus

Program profilaktyczny dla gimnazjum w Igołomi, powstał w oparciu o ewaluację, wcześniej obowiązującego programu, na lata 2007-2010. Ewaluacja została dokonana poprzez diagnozę w wybranych obszarach programu.
Diagnozie zostały poddane następujące obszary, obejmujące następujące czynniki ryzyka, sprzyjające podejmowaniu zachowań ryzykownych przez młodzież:

  • Alkohol, narkotyki, moda na branie palenie i picie, brak umiejętności zachowań asertywnych, ułatwiony dostęp do środków psychoaktywnych, przedwczesna inicjacja seksualna: Obserwacja i analiza sytuacji mogących świadczyć o sięganiu przez młodzież po środki psychoaktywne, wykazała iż z roku na rok zwiększa się dostępność tych substancji. Ponadto, wśród pewnej grupy uczniów, został stworzony swoisty kult marihuany, przejawiający się w symbolice i noszenia emblematu zielonego liścia na odzieży, plecakach, ustawianiu go jako tapety w telefonach komórkowych. U jednego z uczniów zostało zdiagnozowane uzależnienie od thc, i wydane przez są postanowienie o umieszczeniu go w placówce terapeutycznej. Młodzież również, w dużej części regularnie spożywa alkohol, a sytuacje po tzw. spożyciu, są okazją do podejmowania przez nich zachowań ryzykownych.
    Należy więc jeszcze bardziej zintensyfikować działania zmierzające do redukowania powyższych czynników ryzyka. Na szerszą skalę wprowadzać programy profilaktyczno-prewencyjne i odpowiednio dobierać grupę odbiorców (odchodzić od spektakli i programów kierowanych do wszystkich uczniów, na rzecz kierowania ich do mniejszej grupy odbiorców). Działania typowo zapobiegające, prowadzić w odniesieniu do uczniów faktycznie nie mających jeszcze doświadczeń w zakresie spożywania alkoholu i narkotyków. W odniesieniu do uczniów po tzw. inicjacji, prowadzić działania naprawcze, w porozumieniu z powołanymi do tego instytucjami i placówkami. Pomimo dużych utrudnień, należy nadal współpracować z instytucjami takimi jak policja i sąd i w miarę możliwości egzekwować od nich podejmowanie czynności do jakich są powołane. Ważne jest również podnoszenie świadomości rodziców i wiedzy nauczycieli, w zakresie problemu uzależnień-organizować szkolenia i programy również w odniesieniu do tych podmiotów.
  • Słabe wyniki w nauce, drugoroczność, wysoki poziom absencji, brak celów życiowych. Pomimo dobrych wyników na egzaminie kompetencji, obserwuje się bardzo słabe wyniki w procesie dydaktycznym i duży odsetek drugoroczności. Uczniowie, w dużej części, nie dążą do osiągania coraz lepszych wyników w nauce, nie podejmują starań, nie korzystają z oferowanej im pomocy w formie zajęć dydaktyczno-wyrównawczych, z góry zakładają porażkę. Zjawisko to, przybrało w naszym gimnazjum bardzo niepokojące rozmiary. Istnieje więc konieczność zmodyfikowania działań w tym obszarze i wprowadzenie określonych sposobów działania i procedur mających na celu wyeliminowanie utrwalonej już postawy pewnej grupy uczniów.

PODSTAWA PRAWNA DO WPROWADZENIA DZIAŁAŃ PROFILAKTYCZNYCH W RAMACH SZKOLNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI

1. Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej - art. 72.
2. Konwencja o Prawach Dziecka - art..3, art. 19, art. 33.
3. Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 1996 r. Nr67, poz. 329 z późniejszymi zmianami).
4. Rozporządzenie MENiS z dnia 26.02.2002 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (Dz. U. Nr 51, poz. 458).
5. Rozporządzenie MENiS z dnia 31.01.2002 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz. U. Nr 10 z 2002 r., poz.96).
6. Rozporządzenie MENiS z dnia 19.07.2002 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu nauczania szkolnego oraz zakresu treści dotyczących wiedzy o życiu seksualnym człowieka, o zasadach świadomego i odpowiedzialnego rodzicielstwa, o wartości rodziny, życia w fazie prenatalnej oraz metodach i środkach świadomej prokreacji zawartych w podstawie programowej kształcenia ogólnego (DU. Nr 121 z 2002 r., poz. 1037).
7. Program Ochrony Zdrowia Psychicznego.
8. Narodowy Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych.
9. Krajowy Program Przeciwdziałania Narkomanii.
10. Krajowy Program Zapobiegania Zakażeniom HIV.

CEL GŁÓWNY: ŚRODOWISKO UCZNIA WOLNE OD ZAGROŻEŃ

ZADANIA SZKOLNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI:

  • Zapobieganie problemom związanym z używaniem substancji psychoaktywnych, niepowodzeniom w nauce, wypadkom, przestępstwom, aktom przemocy, autoagresji,
  • Otoczenie opieką i alternatywnymi oddziaływaniami wychowawczymi uczniów zagrożonych niedostosowaniem społecznym,
  • Opóźnienie inicjacji alkoholowej, nikotynowej poprzez organizowanie działań profilaktycznych,
  • Prowadzenie działań profilaktycznych kształtujących postawy, wartości i umiejętności prozdrowotne,
  • Organizowanie pogadanek i warsztatów dla rodziców, podnoszących umiejętności wychowawcze w stosunku do swoich dzieci,
  • Rozpoznawanie warunków życia i nauki uczniów sprawiających problemy wychowawcze,
  • Współpraca szkoły z instytucjami w zakresie profilaktyki-policja, poradnie specjalistyczne, sąd,
  • Prowadzenie warsztatów umiejętności poprawnego porozumiewania się i empatii dla uczniów,
  • Analizowanie przyczyn zachowań ryzykownych wśród uczniów, organizowanie działań, umożliwiających wycofanie się z danej dysfunkcji.
CZYNNIKI CHRONIĄCE CELE ZADANIA SPOSÓB REALIZACJI ODPOWIEDZIALNI
Kształtowanie silnej więzi między uczniami a rodzicami-otwarcie szkoły na rodziców Odbudowa i wzmacnianie silnej więzi z rodzicami, pomoc w realizacji podstawowych funkcji rodziny, zapewnienie podstawowych potrzeb psychofizycznych Nawiązanie ścisłej współpracy z rodzicami, edukacja rodziców, indywidualne konsultacje dla rodziców i wychowawców, włączenie rodziców do aktywnego udziału w życiu szkoły-wspólna organizacja imprez i uroczystości. Efektywne wykorzystanie wywiadówek w celu wzmacniania więzi pomiędzy dziećmi a rodzicami. Realna współpraca z rodzicami. Udział rodziców w imprezach i uroczystościach szkolnych i klasowych. Pedagogizacja rodziców. Angażowanie rodziców w prace na rzecz szkoły i klasy. Egzekwowanie obecności na zebraniach. Nauczyciele, wychowawcy rodzice, pedagog, dyrektor.
Zainteresowanie nauką, uatrakcyjnienie procesu dydaktycznego Motywowanie do ciągłego rozwoju uczniów, nauczycieli, rodziców. Podkreślanie potrzeby sukcesu. Poprawa jakości kontaktu pomiędzy nauczycielem a uczniem. Poprawa metod naucznia-stosowanie metod aktywizujących. Zapewnienie indywidualizacji procesu dydaktycznego i rozwoju ucznia. Wyposażanie uczniów w umiejętności radzenia sobie w trudnych sytuacjach. Doskonalenie warsztatu pracy nauczyciela. Praca z uczniem zdolnym i słabym na zajęciach dodatkowych (kółka zainteresowań, zajęcia wyrównawcze, rewalidacyjne). Dostosowanie systemu kształcenia do potrzeb i możliwości psychofizycznych ucznia. Wykorzystanie elementów motywacji w systemie oceniania. Ciągły proces doskonalenia nauczycieli. Szkoleniowe rady pedagogiczne, warsztaty, zespoły samokształceniowe. Organizowanie zajęć pozalekcyjnych, udział w projektach finansowanych ze środków POKL min. „Lepszy start-lepsza przyszłość”. Zapewnienie uczniom poczucia bezpieczeństwa. Zwrócenie uwagi na relacje interpersonalne w klasie. Dyrektor, nauczyciele, wychowawcy, pedagog
Troska o rozwój duchowy Uczeń pielęgnuje wartości religijne i normy etyczne. Ukazywanie młodzieży prawidłowej hierarchii wartości, dostarczanie wiedzy o wzorcach godnych naśladowania, min. Brat Albert, Jan Paweł II. Współpraca z księdzem prowadzącym katechezę. Obchody uroczystości- „Opłatek szkolny”, „Święto szkoły”. Wychowawcy, rodzice, katecheta
Rozwijanie szacunku dla norm i tradycji Kształtowanie tożsamości lokalnej, regionalnej, narodowej. Pamięć o tradycjach szkoły. Szerzenie Wiedzy na temat regionu i ojczyzny, realizacja ścieżek międzyprzedmiotowych, historia i osiągnięcia naszej szkoły, święto patrona szkoły. Konkursy tematyczne, wycieczki szkolne, włączenie treści regionalnych do programów szkolnych, imprez i uroczystości. Uroczyste obchody lokalnych świąt. Dyrektor, nauczyciele, wychowawcy, rodzice, władze gminy.
Podkreślanie konstruktywnej roli grupy rówieśniczej Nawiązywanie właściwych relacji interpersonalnych. Ukazywanie roli negatywnych i pozytywnych liderów w grupie, wykorzystywany roli grupy. Popularyzowanie i wspieranie inicjatyw związanych z pomocą koleżeńską, kształtowanie zasad poprawnej komunikacji werbalnej i niewerbalnej w szkole. Lekcje wychowawcze, pogadanki, warsztaty uczące umiejętności interpersonalnych, podejmowania decyzji, radzenia sobie ze stresem, kontroli emocji. Wychowawcy, nauczyciele, pedagog, psycholog.
Przemoc, agresja, autoagresja i próby samobójcze, uległość wobec grupy, niskie poczucie własnej wartości podejmowanie zachowań ryzykownych, przedwczesna inicjacja seksualna Rozwijanie umiejętności radzenia sobie z własną i cudzą agresją, zwiększenie poczucia własnej wartości i poszanowania cudzej godności, zwiększenie umiejętności radzenia sobie ze stresem, emocjami i zagrożeniami, rozwijanie umiejętności szukania alternatywnych rozwiązań w sytuacjach trudnych i kryzysowych. Rozwijanie umiejętności radzenia sobie w sytuacjach przemocy. Dostarczenie uczniom wiedzy na temat sposobów radzenia sobie z emocjami, stresem i zagrożeniem. Uczenie jak rozpoznawać naciski ze strony kolegów. Integracja zespołów klasowych. Zwiększenie samooceny u uczniów. Zajęcia wychowawcze na temat radzenia sobie w sytuacjach trudnych. Zajęcia wychowawcze integrujące zespoły klasowe. Organizacja spektakli profilaktycznych. Nagradzanie uczniów za rzeczywiste osiągnięcia i umiejętności. Wychowawcy, nauczyciele, pedagog
Substancje psychoaktywne-alkohol, narkotyki, nikotyna. HIV, AIDS, moda na branie palenie i picie, brak umiejętności zachowań asertywnych, dostęp do substancji psychoaktywnych Zapobieganie uzależnieniom, eliminacja czynników motywujących do picia, palenia, „brania”, zapobieganie zachowaniom ryzykownym, zwalczanie symptomów niedostosowania społecznego, opóźnianie inicjacji seksualnej Dostarczenie uczniom i rodzicom wiedzy na temat negatywnych konsekwencji procesu uzależnienia, wzmacnianie w uczniach umiejętności odmawiania, uczenie zachowań asertywnych, dostarczanie wiedzy na temat HIV i AIDS,podniesienie świadomości własnej płciowości i konsekwencji z tym związanych. Gromadzenie i udostępnianie materiałów na temat profilaktyki uzależnień, Dzień Profilaktyki, lekcje wychowawcze na temat uzależnień i asertywności, gazetki ścienne o tematyce profilaktycznej, spektakle profilaktyczne, obserwacja uczniów podczas przerw, lekcji, zajęć pozalekcyjnych, dyskotek szkolnych, ograniczenie przebywania na terenie szkoły osób obcych, lekcje wychowania do życia w rodzinie. Współpraca z Gminną Komisją ds.Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, kuratorami Sądu Rodzinnego i dla Nieletnich. Dyrektor, wychowawcy, nauczyciele, pedagog, rodzice, nauczyciel WDŻ, kuratorzy, pełnomocnik GKRPA.
Słabe wyniki w nauce, drugoroczność, niska samoocena uczniów, wysoki poziom absencji, brak celów życiowych, wagary Osiąganie lepszych wyników w nauce, zwiększanie motywacji do nauki, przybliżanie możliwości osiągania celu. Upowszechnianie aktywizujących metod nauczania, prowadzenie kółek zainteresowań, zajęć wyrównawczych, prezentowanie osiągnięć uczniów na tle, szkoły, gminy, powiatu. Opieka nad uczniami zagrożonymi dużą liczbą ocen niedostatecznie, współpraca z rodzicami Stosowanie metod aktywizujących, nagradzanie uczniów za rzeczywiste osiągnięcia i umiejętności, elementy motywacji w systemie oceniania, konkursy przedmiotowe, czytelnicze, sportowe, monitorowanie absencji oraz procesu poprawy ocen niedostatecznych (prowadzenie zeszytów poprawy). Dyrektor, wychowawcy, nauczyciele, pedagog, rodzice
Bezrobocie, ubóstwo, brak umiejętności radzenia sobie w otaczającym świecie, wykluczenie społeczne, znieczulica społeczna Ukazywanie alternatywnych sposobów organizowania życia, właściwa orientacja zawodowa, dostrzeganie ubóstwa i uwrażliwianie na krzywdę i potrzeby drugiego człowieka. Dostarczanie wiedzy na temat alternatywny al sposobów organizowania życia, uczenie praktycznych umiejętności w tym zakresie, preorientacja zawodowa, prezentacja ofert edukacyjnych szkół ponadgimnazjalnych, dostarczanie wiedzy na temat rynku pracy w tym lokalnego, wycieczki zawodonawcze. Rozwijanie wiedzy o własnych zainteresowaniach i predyspozycjach, kształtowanie umiejętności autoprezentacji. Zwiększenie wrażliwości na biedę i krzywdę ludzką. Przybliżanie tematyki problemu osób niepełnosprawnych Kółka zainteresowań, Szkolny Ośrodek Kariery, współpraca z Mobilnym Centrum Informacji Zawodowej i OHP, spotkania z przedstawicielami szkół ponadgimnazjalnych, udział w targach edukacyjnych, gazetki z zakresu preorientacji zawodowej, dostępność informatorów dotyczących dalszych etapów kształcenia. Pogadanki dotyczące problematyki niepełnosprawnie, współpraca z PFRON. Organizowanie pomocy dla ubogich. Lekcje wychowawcze na temat postaw tolerancji i empatii. Dyrektor, wychowawcy, nauczyciele, pedagog, wychowawcy świetlicy.
Środowisko społeczne, negatywne wzorce w mediach, niebezpieczeństwa i zagrożenia związane z Internetem, niski poziom kultury osobistej, brak dyscypliny Uczenie krytycznego stosunku do mediów, umiejętne wyszukiwanie i korzystanie z informacji w Internecie. Podniesienie poziomu kultury osobistej, szacunek dla norm poprawnego zachowania Wskazywanie zagrożeń i pozytywnej roli środków masowego przekazu. Informowanie o zagrożeniach związanych z korzystaniem z sieci Internet. Respektowanie norm poprawnego zachowania. Lekcje języka polskiego, informatyki WDŻ i WOS. Przypominanie uczniom norm i zasad poprawnego zachowania. Pedagogizacja rodziców w zakresie zwiększenia kontroli nad uczniami dotyczącej korzystania z dostępnych mediów. Nauczyciele, wychowawcy, pedagog.

EWALUACJA

Ewaluacja SPP nastąpi poprzez diagnozę wybranych obszarów, przeprowadzenie badań diagnostycznych dotyczących realizacji założeń programu. Narzędzia ewaluacji: ankiety, wywiady, obserwacje, badania socjometryczne. Wnioski z ewaluacji posłużą do aktualizacji programu.